Polis Oaxaca katliamında sekiz Meksikalı grevci öğretmeni öldürdü

Pazar günü, federal polis, hükümetin geriletici bir federal eğitim reformu yasasına karşı bir haftadır grev yapan öğretmenlerin yollara kurduğu barikatlara vahşice saldırdı. Güneybatıdaki Oaxaca eyaleti polisi, yoksul Nochixtlán kasabasında bir toplu kıyıma neden olacak şekilde, 500 öğretmene ve onların destekçilerine ateş açtı. Katliamda sekiz kişi öldürüldü, onlarca insan yaralandı.

Oaxaca’daki Ulusal Öğretmenler Sendikası’nın (SNTE) 22. Şubesi’nin yaptığı açıklamaya göre, polis, Nochixtlán’da, bir yerli araştırmaları profesörü ile bir öğretmenin oğlu dahil olmak üzere sekiz kişiyi vurarak öldürdü, 45 kişiyi yaraladı. Saldırının ardından yirmi iki kişi “kayboldu”.

Oaxaca eyalet valisi Gabino Cué ve Meksika federal polis şefi Enrique Galindo, sekiz sivilin öldürüldüğünü, 53 kişinin de yaralandığını doğruladı. Galindo, ayrıca, üçü ateşli silahla olmak üzere, 55 federal ve eyalet polisinin yaralandığını ileri sürdü ancak bu iddiasını belgeleyemedi.

Nochixtlán'da yollara kurulan barikatları kaldıran federal ve eyalet polisinin silahsız olduğunu iddia eden Ulusal Güvenlik Komisyonu ve Galindo, saldırı konusunda, başlangıçta yalan söyledi. Galindo, öğretmenlerin [barikatları] kaldırma konusunda polis ile anlaşmasının ardından, bloke edilmiş alanın dışındaki saldırganların “kaos ve çatışma” yaratmak amacıyla hem polise hem protestoculara ateş etmeye başladıklarını söyledi.

Galindo, Associated Press ile Çin’in Xinhua haber ajansının polisin protestoculara ateş açmasının kamera görüntülerini yayınlamasının ardından, gerçekte silahlı polislere olay yerine gitme emri verdiğini ama bunu, sözde dış unsurlar tarafından polisin ve protestocuların üzerine ateş açılmasının ardından yaptığını kabul ederek, hikayesini değiştirmek zorunda kaldı. Galindo’nun hikayesini değiştirmesi, aynı onun 50’den fazla protestocuya karşılık sadece üç polisin açılan ateş sonucu vurulduğu iddiası gibi, kendisinin ve hükümetin güvenilirliğini ciddi biçimde sarstı.

Federal kaynaklar, bunun ardından, saçma bir şekilde, vahşetin arkasında, Devrimci Halk Cephesi, Panço Villa Halk Cephesi, Bağımsız Zapatista Toprak Hareketi, Sivil Direniş Hareketi, Halkın Haklarını Savunma Komitesi, Birleşme Hareketi ve Triqui Mücadelesi ve Yerlilerin İki Uluslu Örgütler Cephesi dahil, en az sekiz örgütün olduğunu iddia ettiler.

Saldırının gerçekleştiği yerde bulunan öğretmenler polisin açıklamalarını yalanladılar. Öğretmenlere göre, polis, başlangıçta barikatları kaldırmak için şiddete başvurmuş;  ayrım gözetmeksizin ve defalarca, gerçek mühimmatlı ateşli silahlar, plastik mermiler, göz yaşartıcı gaz ve biber gazı kullanmıştı.

Protestocular, polisin saldırısına karşılık olarak, kendilerine destek olması için yerli Mixtec halkına çağrı yapmıştı. Protestocular kendilerini taş, sopa ve havai fişekle savunmuş; ardından, Nochixtlán belediye binası ateşe verilmişti. Yerel direniş, federal güçlerin kasabaya iyice girmesini engellemişti.

Yine Pazar günü, 800 dolayında federal polis, Oaxaca’nın Pasifik sahillerindeki Tehuantepec Körfezi’nde bulunan Salina Cruz limanına başlıca erişim noktasını bloke eden yüzlerce öğretmeni ve onları destekleyenleri zorla dağıttı. Burada oldukça önemli bir petrol rafinerisi olan Pemex bulunuyor. Diğer polis birlikleri, Oaxaca’nın Zanatepec, Ixtepec, Huitzo ve Hacienda Blanca kentlerindeki otoyollarda bulunan barikatları kaldırdılar. Daha sonra, öğretmenler, bölgedeki beş barikatı yeniden kurdu.

Hükümetin silahlı güce başvurması, bir aylık iş bırakma eylemini ezme, eğitim reformunu zorla geçirme ve grevin, işçi sınıfının desteklediği daha geniş bir harekete dönüşmesini önleme girişimlerinde bir tırmanmaya işaret etmektedir. Öğretmenlere karşı karalayıcı kampanyanın başını çeken federal eğitim bakanı Aurelio Nuño Mayer, en az dört gün derse girmeyen yaklaşık 4.300 öğretmeni işten atmak ve diğer protestocu öğretmenlerin maaşlarından kesinti yapmak için idari soruşturmalar başlattı.

Nuño Mayer, eğitimi özelleştirmeye ve son derece eksik finanse edilmiş Meksika okullarındaki başarısızlıktan öğretmenleri sorumlu tutmaya çalışan reform yasasını hiçbir yönden sorgulamayacaklarını kabul edene kadar, öğretmenlerle görüşmeyi reddediyor. O, diğer öğretmenlerin öğrencilere eğitim vermesini ve velilerin çocuklarını okula getirmesini engellemek için “yaygın yasadışı, ölçüyü aşan ve uygunsuz baskı”ya karıştığını iddia ettiği öğretmenlere karşı ceza kovuşturması tehdidinde bulundu.

Pazar günkü saldırılar, Meksika egemen sınıfının, ABD emperyalizmi ile işbirliği içinde, yaygın toplumsal hoşnutsuzluğa yoğun bir şiddetle karşılık verirken, özelleştirmeleri, bütçe kesintilerini ve emeklilik kesintilerini geçirmeye yönelik daha kapsamlı bir yönelimi ile uyumludur.

Mart ayında, bir kongre komisyonu, “kamu barışına yönelik veya toplumu ciddi tehlikeye ya da çatışmaya sokan başka bir kargaşa”, yani yaygın grevler veya protestolar durumunda, devlet başkanına olağanüstü hal ilan etme ve demokratik hakları askıya alma yönünde diktatörce yetkiler vermek amacıyla, Meksika Anayasası’nda bir değişikliği onaylamıştı. Andrés Manuel López Obrador’un sahte sol Morena Partisi “hayır” oyu kullanırken, iktidardaki PRI, PAN ve Yeşiller dahil, Meksika’daki bütün büyük siyasi partiler, değişiklik lehine oy verdi.

Aynı ay, Meksika başkentini çevreleyen ve ülkenin en kalabalık eyaleti olan Meksika eyaletindeki yasa koyucular, adını, o zamanlar eyaletin valisi olan şimdiki devlet başkanı Enrique Peña Nieto’nun emriyle 2006’da Atenco’da gerçekleşen topraklardan çıkarmalara karşı protestolara yönelik acımasız saldırıdan alan Atenco Yasası'nı çıkarttılar. Atenco Yasası, eyalet yönetimine, olağanüstü hal uygulama yetkisi veriyor.

Bu önlemler, egemen çevreler içindeki, hükümetin politikalarının toplumsal karışıklıkları kışkırtabileceğine ilişkin artan kaygıyı yansıtmaktadır. Bu, şimdi, öğretmenlere karşı kullanılan şiddetin grevcilere yönelik yaygın sempatiye yol açacağı yönündeki belirgin bir korkuyla birleşiyor. Son iki günde, şiddete karşı, Mexico City’de, Acapulco’da ve Meksika'nın diğer yerlerinde gösteriler gerçekleşti.

Ülkenin güneyindeki Chiapas eyaletinde, SNTE-CNTE’nin 7. Şubesi “Demokratik Öğretmenler Hareketi”, dün yaptığı bir açıklamada, Pazar günü “Oaxaca’daki mücadeleci 22. Şube’ye ve Oaxaca halkına karşı uygulanan acımasız baskı”yı mahkum etti. Açıklamada, “Atenco katili Enrique Peña Nieto’nun başkanlık ettiği faşist Meksika devleti, yapısal reformları protesto eden, özellikle de ülkenin eğitimini savunanlara karşı silah kullanıyor.” deniyordu.

Geçtiğimiz yıl burjuva Morena Partisi ile resmi bir siyasi ittifaka giren CNTE, öğretmenlerin eğitim reformuna karşı mücadelesini ileriye taşımaktan acizdir. CNTE önderliği, Nuño Mayer ile “diyalog” çağrısı yaparken, federal öğretmen değerlendirmelerinde hükümet ile birlikte yer almak ve bürokrasinin öğretmenleri işe alma ve işten çıkarma hakkını korumak istiyor. İşten çıkarmayı ve işe almayı denetlemeye gelince; bunlar, CNTE bürokratları değil ama bizzat öğretmenler tarafından alınması gereken kararlardır.

CNTE’nin öğretmenlerin önündeki bir engel olarak rolü, en açık şekilde, onun, muhalefeti, son valilik seçimlerinde ve López Obrador’un başkan adayı olması beklenen 2018 seçimlerinde Morena Partisi’nin ve onun adaylarının arkasına takma çabalarında görülmektedir.

ABD destekli askerileştirilmiş bir polis gücü, yaygın yoksulluk ve Meksika devletinin en üst kademeleriyle gizli anlaşma içinde faaliyet gösteren uyuşturucu çeteleri tarafından mahvedilmiş bir ülke olan Meksika’da, son iki yıla, toplumsal muhalefetin çarpıcı bir yoğunlaşması damgasını vurmuş durumda. Eylül 2014’te 43 eğitim öğrencisinin kaybolması ve hükümetin bunu örtbas etme çabası, yüz binlerce insanın katıldığı gösterilere yol açmıştı. Pazar günkü saldırı, toplumsal muhalefetin büyümesini daha da kışkırtacaktır.

Meksika işçi sınıfına karşı saldırılar, toplumsal hoşnutsuzluğu “sol” ve hatta “sosyalist” kılığına giren bir burjuva partisinin arkasına yedekleme girişimleri olarak, uluslararası bir olgunun parçasıdır. Benzeri Yunanistan’da ve İspanya’da Syriza ile Podemos tarafından oynanan bu rol, Meksika’da, Morena ve onun destekçileri tarafından oynanmaktadır.

Meksikalı işçiler ve öğretmenler, Meksika burjuvazisinin herhangi bir kesimi ile ittifakın kendi çıkarlarına hizmet edebileceği yönündeki bütün yanılsamalardan kurtulmalıdırlar. İleriye giden yolu, yalnızca, Meksika işçi sınıfının -tüm Amerika’daki ve uluslararası sınıf kardeşleriyle ittifak içinde- Meksika’daki kapitalist sisteme karşı ve sosyalizm uğruna devrimci mücadelesi sağlamaktadır.

21 Haziran 2016

İngilizce özgün metin