Meksika’daki çelik işçileri grevde

5 Mart Cumartesi günü, Meksika Michoacán’da bulunan liman kenti Lázaro Cárdenas’taki ArcelorMittal çelik fabrikasındaki 3.500’den fazla işçi, dünyanın en büyük çelik üreticisine karşı greve gitti. İşçiler, Madenci Anıtı’nda toplandı, fabrikaya yürüdü ve tazminatsız işten çıkarmalar ile diğer toplu sözleşme ihlallerini protesto etmek için bir grev hattı oluşturdu. Ayrıca, işçilerin fabrikayı işgal ettikleri yönünde haberler söz konusu.

Geçtiğimiz yıl 300 işçi, fabrikanın kok kömürü tesisinden çıkarılmıştı. Grevciler onların işe geri alınmasını ve binden fazla işçinin 2014’te çıkarıldığı çelik sac tesisinin yeniden açılmasını talep ediyorlar.

ArcelorMittal yönetimi, grevi yasadışı ilan eden ve şirket yönetimi, sendika ve Devlet Başkanı Peña Nieto yönetimi arasında üçlü görüşme çağrısında bulunan bir açıklama yayınladı. İşçiler, Ulusal Maden, Metal ve Çelik İşçileri Sendikası’na (SNTMMSRM) üyeler. Çalışma Bakanlığı (STPS), “STPS, ArcelorMittal fabrikasının işgali ile ilgili olarak, Ulusal Maden, Metal ve Çelik İşçileri Sendikası’nı görüşme yolunu tutmaya ve yasalara saygı göstermeye çağırır.” diye belirten bir açıklama yayınladı.

STPS, Meksika kanunları dilinde grevleri yasadışı ya da “yok” saymak için büyük şirketlerin yanında müdahale etme yönünde uzun bir geçmişe sahiptir. Bu, hem Ulusal Eylem Partisi (PAN) hükümetleri hem de Kurumsal Devrimci Parti (PRI) yönetimleri altında defalarca yaşanmıştır. Bazı durumlarda, Çalışma Bakanlığı, Meksika yasalarına ilişkin şüpheli yorumları, Meksikalı madencilere yönelik toplu işten çıkarmaları ve diğer saldırıları meşrulaştırmak için incelemeden onaylamıştır.

ArcelorMittal ve Meksikalı Villacero Group firması, devlete ait Sicarsa çelik fabrikasının 1991’de yok pahasına özelleştirilmesinden yararlandılar. Devlet Başkanı Raúl Salinas hükümeti, hibe fiyatını (fabrikanın yıllık gelirinin çok küçük bir kısmı olan 170 milyon dolar), firmanın modernize edilmesi için 2 milyar dolarlık bir yatırıma gerek duyduğunu açıklayarak gerekçelendirmişti. Yeni sahipleri, tesisi modernize etmek şöyle dursun, daha da kötüye gitmesine izin verdiler.

ArcelorMittal, 2006’da, jueves negro (Kara Perşembe) olaylarının ardından Villacero’nun yarısını satın aldı. Kara Perşembe olaylarında, 20 Nisan 2006’da, 800 federal polis, fabrikayı yaklaşık üç haftadır işgal eden 500 işçiyi dışarı atmak için şiddetle saldırıya geçmiş, iki işçiyi öldürmüş ve 41’ini de yaralamıştı. 

ArcelorMittal, geçtiğimiz Mart ayında, fabrikayı kapatma ve binlerce işçiyi çıkarma tehdidinde bulundu. Aynı anda, sendika bürokrasisi, işten çıkarmaları en az seviyede tutabileceklerini iddia ederek bir greve karşı çıktı. Sendika, geçtiğimiz Temmuz ayında, şirket Meksika piyasasında Çin’den gelen çelikle can alıcı bir rekabetle karşı karşıya iken şirket yönetimine yardım etmek gerektiğinde ısrar ederek bir kez daha grevin karşısına dikildi. Çin’in çelik ürünlerinin fiyatlarını piyasa fiyatlarının altına kırdığını iddia eden sendika, şirketin ekonomik ulusalcılığının yanında yer aldı.

7.000 işçinin çalıştığı Lázaro Cárdenas’taki fabrika, Meksika’daki en büyük tesis. Hindistanlı milyarder çelik patronu Lakshmi Mittal’in başkanlık ettiği Lüksemburg merkezli bir ulusötesi şirket olan ArcelorMittal, 27 ülkede faaliyet gösteriyor ve 320.000 kişilik bir işgücüne sahip.

Şirket, ArcelorMittal México’nun görüşmelerine paralel olarak, aynı zamanda, geçtiğimiz Eylül ayından beri ABD’deki 13.000 ArcelorMittal işçisini toplu sözleşmesiz çalışmaya zorlayan ABD’deki Birleşik Çelik İşçileri sendikası (USW) ile görüşmeler sürdürüyor. USW sendikası, ArcelorMittal’e, US Steel’deki ve özel çelik üreticisi Allegheny Technologies’deki işçilere dayatmış olduğu satış anlaşmalarıyla aynı doğrultuda, geniş çaplı tavizler teklif etti. USW, aynı anda, Çin’den, Rusya’dan, Japonya’dan, Brezilya’dan ve diğer ülkelerden gelen çeliğe karşı gümrük tarifeleri uygulanması yönünde şiddetli biçimde ulusalcı bir kampanya yürüterek, US Steel ve Allegheny Technologies ile “ortaklığını” kuvvetlendirme sözü verdi (Bkz: ABD çelik işçileri sendikası Obama’nın ticaret savaşı önlemlerini alkışlıyor).

10 Mart 2016

İngilizce özgün metin